Posted in Բնագիտություն

Դասարանական աշխատանք

Պատասխանել հարցերին

  1. Որո՞նք են բույսի վեգետատիվ օրգանները և ի՞նչ գործառույթ են կատարում:
  2. Արմատը, ցողունը և ցողունը իր վրա եղած տերևներով և բողբոջներով կազմում են վեգետատիվ օրգանները: Դրանք ապահովում են բույսի սննդառությունը, աճը և զարգացումը:
  3. Որո՞նք են բույսի գեներատիվ օրգանները և ի՞նչ գործառույթներ են կատարում: Ծաղիկը, պտուղը և սերմը բույսի գեներատիվ զարգացման օրգաններն են :
  4. Որոնք են արմատի գործառույթները: Արմատային համակարգը կազմված է գլխավոր, հավելյալ և կողքային արմատներից: Արմատային համակարգը բույսն ամրացնում է հողին, հողից կլանում է ջուր և հանքային աղեր:

Տնային աշխատանք

Պատասխանել հարցերին

  1. Ի՞նչով է առանցքային արմատային համակարգը տարբերվում փնջաձև արմատային համակարգից: Առանցքային արմատները,օրինակ գազարի, ճակնդեղի, բազուկի, գլխավոր արմատը և ցողունի ստորին մասը ձևափոխվում են արմատապտուղների:
  2. Արմատի ինչ ձևափոխություններ գիտեք: Բույսերի կողային արմատներից առաջանում են շնչող արմատներ, կան նաև հենարանային, օդային և այլ տիպի արմատներ:
  1. Արմատապտուղներ հիմնականում առաջացնում են երկամյա բույսերը:Ինչպե՞ս են նրանք ծախսում արմատապտուղներում պաշարած սննդանյութերը:
Posted in Բնագիտություն

Հյուսվածքներ

Դասարանական աշխատանք

Պատասխանել հարցերին

  1. Ի՞նչ է հյուսվածքը: Բջիջների այն խումբը, որն ունի միևնույն կառուցվածքը, կատարում է որոշակի գործառույթ և միացված է միջբջջային, նյութով կոչվում է հյուսվածք:
  2. Ի՞նչ հյուսվածքներ ունեն բույսերը: Բույսերի հիմնական հյուսվածքներն են գոյացնող, հիմնական, ծածկող, փոխադրող, մեխանիկական:
  3. Բույսի ո՞ր մասերում է տեղադրված գոյացող հյուսվածքը: Գոյացնող հյուսվածքը տեղադրված է արմատի ծայրին, ընձյուղի գագաթին, ցողուններում և արմատներում:

Տնային առաջադրանք

Պատասխանել հարցերին

  1. Ո՞ր հյուսվածքն է կատարում բույսի և նրա օրգանների հենարանի դեր:
  2. Շարակցական հյուսվածքը կատարում է բույսի և նրա օրգանների հենարանի դեր:
  3. Կենդանական ի՞նչ հյուսվածքներ գիտեք: Էպիթելային, շարակցական, մկանային, նյարդային: Ի՞նչ պաշտպանական դեր է կատարում շարակցական հյուսվածքը: Շարակցական հյուսվածքը կատարում է հենարանային և պաշտպանական դեր:
Posted in Բնագիտություն

Բջջի կառուցվածքը

  1. Որո՞նք են բջջի հիմնական կառուցվածքային մասերը։ Բջիջը կազմված է բջջաթաղանթից, ցիտոպլազմայից և կորիզից:
  2. Ի՞նչ նշանակություն ունի բջջաթաղանթը։ Բջջաթաղանթի միջով բջիջ են ներթափանցում ջրում լուծված նյութերը և բջջի համար ոչ պիտանի նյութերը հեռացվում են:
  3. Ո՞րտեղ է գտնվում բջջահյութը և ինչ է այն պարունակում։ Բջջահյութը գտնվում է պլազմայի թաղանթի տակ և պարունակում է շաքար և այլ նյութեր:
  4. Ի՞նչ գույնի պլաստիդներ կան բուսական բջջում։ Բուսական բջջում տարբեր գույնի պլաստիդներ կան:
Posted in Բնագիտություն
  1. Որ օրգանի շնոհիվ է ,որ ցանցաթաղանթի վրա շրջված տեսքով ստացված պատկերները մենք տեսնում ենք ուղիղ դիրքով։ Աչքի միջոցով:
  2. Որ նյութերն են բջջում համարվում էներգիայի հիմնական աղբյուրներ։ Բջջում էներգիայի հիմնական աղբյուր են կազմում ածխաջրերը, ճարպերը:
  3. Լուսնի վրա անհնար է որևէ ձայն լսել,մեկնաբանեք ի՞նչու։ Լուսնի վրա օդ չկա, ապա ձայնային տատանումներ չեն կարող առաջանալ:
  4. .Ջրում ձայնի արագությունը ո՞րքան է։ 25 ° C ջերմաստիճանում այն 1593 մ / վ է:
  5. Օդում ձայնի արագությունը ո՞րքան է։ Օդում ձայնի արագությունը մեկ վայրկյանում 340 մետր է :
  6. Ի՞նչ նշանակություն ունի ճարպը կենդանի օրգանիզմի վրա։ Ճարպերը նպաստում են սննդի մեջ օգտագործվող այլ մթերքների ավելի լավ ու լիարժեք յուրացմանը:
  7. Ի՞նչ քիմիական տարրերից է կազմված բջիջը։  Բջջի քիմիական տարրերն են սպիտակուցները ածխաջրերը, ճարպերը, նուկլեինաթթուները:
  8. Ինչու են Արեգակը և աստղերը համարվում լույսի բնական ,իսկ մոմը և էլեկտրական լամպը արհեստական աղբյուրներ։ Արեգակը և աստղերը լույսի բնական աղբյուր են համարվում, որովհետև ինքնուրույն լույս են արձակում: Մոմը և էլեկտրական լամպը արհեստական լույսի աղբյուրներ են որովհետև ստեղծել է մարդը:
  9. Ի՞նչու են բոլոր բջիջները մեծ քանակությամբ ջուր պարունակում։
  10. Որովհետև ջուրը լուծում է բջջի մեջ գտնվող նյութթերը:
  11. Որ անկյուն է կոչվում բեկման անկյուն։ Լույսի ճառագայթը թափանցիկ միջավայրից անցնելով մեկ այլ միջավայր, փոխում է իր ուղղությունը անկման կետում՝ բեկվում է: Անկման այդ կետը կոչվում է բեկման անկյուն:
  12. Անթափանց մարմնի գույնը ինչից է կախված։ Անթափանց մարմնի գույնը կախված է այն բանից, թե արեգակնային սպիտակ լույսից ինչ գույնի ճառագայթներ է մարմինը կլանում և ինչ ճառագայթներ է անդրադարձնում։
  13. . Թափանցիկ մարմնի գույնը ինչից է կազմված։
  14. Թափանցիկ մարմինների գույնը պայմանավորված է դրանց միջով անցնող լույսի գույնով:
  15. Թվարկեք արեգակնային սպեկտրի գույներն ըստ հաջորդականության։
  16. Արեգակի լույսի սպեկտրը պարունակում է յոթ հիմնական գույներ` կարմիր, նարնջագույն, դեղին, կանաչ, երկնագույն, կապույտ և մանուշակագույն:
  17. . Ինչ է նուկլեինաթթուն։
  18. Նուկլեինաթթուն բջջի բաղադրության հիմանական քիմիական տարրերից մեկն է:
Posted in Բնագիտություն

Բջիջ:Բջջի քիմիական բաղադրությունը:

  1. Ի՞նչ է բջիջը: Բջջիջը կենդանի օրգանիզմի հիմնական կառուցվածքն է, որին բնորոշը շարժումը, գրգռականությունը և բազմացումը:
  2. Ո՞ր նյութերն են բջջում էներգիայի հիմնական աղբյուրը: Բջջում էներգիայի հիմնական աղբյուր են կազմում ածխաջրերը, ճարպերը:
  3. Ո՞րոնք են բջջի բաղադրության հիմանական քիմիական տարրերը: Բջջի բաղադրության հիմանական քիմիական տարրերն են սպիտակուցները ածխաջրերը, ճարպերը, նուկլեինաթթուները:
Posted in Բնագիտություն

Դասարանական աշխատանք։

  1. Ի՞նչ կառուցվածք ունի մարդու ականջը։
  2. Մարդու ականջը կառուցված է թմբկաթաղանթից, երեք փոքր ոսկրիկններից, խխունջաձև մարմնից և լսողական նյարդերից:
  3. Ի՞նչ նպատակով են շենքերում օգտագործում ուղեգորգերը։
  4. Որպեսզի աղմուկը խլացվի :
  5. Ինչպե՞ս է աղմուկն ազդում մարդու օրգանիզմի վրա։
  6. Շատ բարձր աղմուկը կարող է վնասել թմբկաթաղանթը և թուլացնել լսողությունը:
  7. Ինչպե՞ս են պայքարում աղմուկի դեմ։
  8. Բարձր աղմուկի դեպքում պետք է դնել ականջակալներ:

Տնային առաջադրանք

  1. Թվարկե՛ք մի քանի կենդանիներ ,որոնք լսում են ՝

ա)ինֆրաձայները-մեդուզա, փղերը բ) ուլտրաձայները-չղջիկները, շները

2.Ինչպիսի՞ միջոցներ են ձեռնարկվում մարդու օրգանիզմի վրա աղմուկի վնասակար ազդեցությունը նվազեցնելու նպատակով։ 3.Ո՞րքան պետք է լինի հասարակական միջավայրերում,բակերում,բնակելի տներում աղմուկի ուժգնությունը։ 4.Ո՞ր ձայներն ունեն հանգստացնող ազդոեցություն։

Posted in Բնագիտություն

ԹԵՄԱՅԻ ԱՄՓՈՓՈՒՄ

Ընտրե՛ք ճիշտ տարբերակը։

  1. Հայլիները լինում են՝ ա) միայն հարթ բ)միայն ուռուցիկ գ )միայն գոգավոր դ)հարթ,ուռուցիկ և գոգավոր
  2. Լույսն օդից ջրի մեջ անցնելիս ճառագայթի բեկման անկյունը՝ ա)փոքր է անկման անկյունից բ)մեծ է անկման անկյունից
  3. Ոսպնյակները լինում են՝ ա)միայն հավաքող բ)միայն ցրող գ)հավաքող և ցրող
  4. Նորմալ աչքի լավագույն տեսողության հեռավորությունն է՝ ա) 35 սմ բ) 40 սմ գ) 25 սմ դ)15 սմ
  5. Լույսի անդրադարձման անկյունը՝ ա)մեծ է անկման անկյունից բ)հավասար է անկման անկյանը գ) փոքր է անկման անկյունից
  6. Ո՞ր անկյունն է կոչվում լույսի բեկման անկյուն։

Երկու միջավայրի բաժանման մակերևույթին տարված ուղղահայացի և ընկնող ճառագայթի կազմած անկյունը կոչվում է անկման անկյուն (α): Իսկ այդ ուղղահայացի և բեկված ճառագայթի կազմած անկյունն անվանում են բեկման անկյուն (β):

Ի՞նչ է շանթարգելը։

Ո՞ր երևույթն է կոչվում ապամագնիսացում։

Ի՞նչ գույնի ճառագայթներից է կազմված սպիտակ լույսը։

Սպիտակ լույսը կազմված է տարբեր գույնի իրար հաջորդող շերտերից:

Լույսի քա՞նի աղբյուր գիտեք,թվարկեք օրինակներ։

Բնական – արեգակ, աստղեր, որոշ միջատներ, կայծակ

Արհեստական- լամպ, մոմ, լուցկի

Posted in Բնագիտություն

Ձայնի աղբյուրներ.ձայնի տարածումն ու անդրադարձումը:

Դասարանական աշխատանք Պատասխանել հարցերին

  1. Ի՞նչպես է առաջանում ձայնը:Նկարագրե’ք ձայնի առաջացման որևէ օրինակ:
  2. Ձայնը դա տատանումների հաճախությունն է, որը օդի միջոցով հասնում է մեր ականջին: Օրինակ մեղվի թևերի արագ թափահարումը, թռչունների ծլվլոցը, երաժշտական գործիքների ձայները:
  3. Լուսնի վրա անհնար է լսել որևէ ձայն:Ի՞նչն է այդ բացարձակ անդորրի պատճառը: Քանի որ լուսնի վրա օդ չկա, ապա ձայնային տատանումներ չեն կարող առաջանալ:
  4. Որսորդները իրենց ականջը հաճախ հպում են հողին: Ինչու՞: Որովհետև հողը ձայնային հաղորդիչ է և ականջը հպելով հողին լսվում են կենդանիների ոտքերի ձայները:

Տնային առաջադրանք 

1.Ի՞նչ է կոչվում ինֆրաձայն:

Մինչև 17 Հց հաճախությամբ տատանումների առաջացրաց ձայնը կոչվում է ինֆրաձայն:

2.Ո՞ր ձայն ենք անվանում ուլտրաձայն:

Քսան հազար Հց բարձր հաճախությամ տատանումների առաջացրաց ձայնը կոչվում է ուլտրաձայն:

3.Ի՞նչպես է տատանվող մարմնից ձայնը հասնում մեր ականջին:

Երբ առաջանում է օդի նոսրացում և խտացում, օդում տարածվում է ձայնային ալիք և հասնում է մեր ականջին:

4.Մատը թեթևակի հպեք ձեր կոկորդին և խոսեք : Նկարագրեք,թե ինչ եք զգում այդ պահին:

Զգում եմ ձայնի թրթռում:

5 Թռիչքի ժամանկան ագռավը մեկ վայրկյանում թևերը թափահարում է 3-4 անգամ, ճնճղուկը՝ մինչև 13 անգամ , իշխանամեղուն ՝ 110 անգամ ,իսկ մոծակը՝ 500-1000 անգամ: Այդ թռչուններից և միջատներից որո՞նք են առաջացնում մարդոսւ համար լսելի ձայն, և որո՞նք՝ ինֆրաձայն:

ագռավ-ինֆրաձայն

ճնճղուկ-ինֆրաձայն

իշխանամեղուն-ուլտրաձայն

մոծակ-ուլտրաձայն

Posted in Բնագիտություն

Լույսը և գույնը բնության մեջ։Ծիածան։

  1. Ի՞նչու է պրիզմայում կամ ջրի կաթիլում սպիտակ լույսը բաժանվում առանձին գունավոր ճառագայթների.դրանցից,որ գույնի ճառագայթներն են բեկվում՝ա)ամենափոքր չափով բ)ամենամեծ չափով։ Սպիտակ լույսի նեղ փունջը պրիզմայով անցնելիս բեկվում է, և էկրանի վրա առաջանում են իրար հաջորդող տարբեր գույնի շերտեր: Այդ պատկերն ընդունված է անվանել լույսի սպեկտր: Սպիտակ լույսի տարրալուծումը առանձին գույների պայմանավորված է այն հանգամանքով, որ տարբեր գույնի լույսերը տարբեր չափով են բեկվում պրիզմայում, ինչի հետևանքով առանձնանում են իրարից: ա)ամենափոքր չափով
  2. Կարմիր
  3. բ)ամենամեծ չափով։
  4. Սպիտակ

2.Ի՞նչից է կախված անթափանց մարմինների գույնը։

Անթափանց մարմինները կլանում են բոլոր գույները:

3.Ի՞նչից է կախված թափանցիկ մարմիների գույնը։

Թափանցիկ մարմիները գույն չեն կլանում:

4.Ձեր կարծիքով ՝ ի՞նչ դեր կարող է ունենալ գույնը կենդանիների կյանքում։

Կենդանիները տարբեր կերպ են տեսնում գույները: Նրանց աչքերի կառուցվածքը տարբերվում է միմյանցից:

Տնային աշխատանք

  1. Ի՞նչով է պայմանավորված մարմիների գույնը։ Որովհետև տարբեր մարմիններ տարբեր կերպ են կլանում և անդրադարձնում արեգակնային լույսի սպեկտրի գույները:
  2. Ո՞ ր գիտնական է ապացուցել,որ արեգակի սպիտակ լույսը,տարբեր գույնի ճառագայթների համախումբն է։ 1666թ Իսահակ Նյուտոնը:
  3. Ի՞նչպիսին է կենդանիների աչքի կառուցվածքը։ Կենդանիների աչքի կառուցվածքը տարբերվում են իրարից ր տարբեր կերպ են կլանում սպեկտրի գույները:
  4. Բացատրե՛ք լուսացույցի գունավոր ապակիների 《գործողությունը》։

Կարմիր-կանգնել

Դեղին-զգուշանալ

Կանաչ-քշել, կամ անցնել

  1. Բոլոր գունավոր ապակիները համարվում են լուսազտիչներ:
  2. Թվարկե՛ք արեգակնային սպեկտրի գույներն ըստ հաջորդականության։ Կարմիր, նարնջագույն, դեղին, կանաչ, երկնագույն, կապույտ, մանուշակագույն:
Posted in Բնագիտություն

Աչք և տեսողություն։Տեսողության հիգենա։

1.Ո՞րքան է նորմալ աչքի լավագույն տեսողության հեռավորությունը։

նորմալ աչքի լավագույն տեսողության հեռավորությունը 25սմ է:

2.Թվարկե՛ք մարդու աչքի մասերը և նշե՛ք դրանց նշանակությունը։

Մարդու աչքի մասերն են. եղջերաթաղանթը, բիբը, ակնաբյուրեղը, ծիածանաթաղանթը, ակնապատյանը, ցանցաթաղանթը և ակնանման մարմինը:

3.Ձեզ հայտնի ի՞նչ եղանակով են կարճատեսությունը շտկում։

Ակնոցի միջոցով շտկում են կարճատեսությունը:

4.Ի՞նչ է պետք անել տեսողության արատները կանխելու համար։ Տնային առաջադրանք :

  1. Ինչն է վնասում մարդու աչքի տեսողությունը: Վառ լույսավորության կամ թույլ լույսի ժամանակ մանր դետալներով աշխատելը, գիրք կարդալը, բջջային հեռախոսով խաղալը և այլն:
  2. Ինչի պատճառով են զարգանում աչքի արատները: Տեսողության հիգիենան խախտվելու հետևանքով առաջանում են կարճատեսություն և հեռատեսություն:
  3. Ինչպես է մարդու աչքի մեջ առաջանում պատկեր:

Որևէ մարմնից եկող և աչքի մեջ ընկնող լույսը նախ բեկվում է եղջերաթաղանթի վրա, ապա ակնաբյուրեղում և ապակենման մարմնում:Ցանցաթաղանթի վրա առաջանում է դիտվող առարկայի իրական փոքրացված, շրջված պատկերը:

  1. ա)Նորմալ աչքը չլարված վիճակում զուգահեռ չառագայթները հավաքում է ցանցաթաղանթի վրա գտնվող կետում: բ)Կարճատես աչքում զուգահեռ ճառագայթները հավաքվում են ցանցաթաղանթի առջևում: , գ)Իսկ հեռատես աչքում ՝ ցանցաթաղանթի հետևում: Ըստ նկարի ՝ պարզաբանեք այս միտքը և փորձեք մեկնաբանել կարճատեսության և հեռատեսության շտկման եղանակները:

Պետք է պահպանել աչքի հիգենան և կրել ակնոց: